.

.
Bumerang - Yazarkafe


19 MAYIS

19 MAYIS

YASAK SİTELER

9.10.11

0

Osmanlı Sadrazamları(Kuruluş dönem)





OSMANLI PADİŞAHLARI ve Birlikte Çalıştığı SADRAZAMLAR

(Kuruluş Dönemi : 1299 - 1451)


(1) I nci OSMAN (Osman Gazi): Dönemi 1299-1324




SADRAZAMLARI :

1- Hacıkemaleddinoğlu Alaeddin Paşa : TÜRK. (1320-1331)Alaeddin Paşa veya Alaeddin Paşa Bin Hacı Kemaleddin diyede anılır.Osmanlı'nın İlk Sadrazamı sayılır ve İlmiye sınıfından vezirliğe yükselmiştir.Esas sadrazamlık görevi Orhan Gazi dönemindedir.

(2) ORHAN GAZİ : Dönemi  1324-1359

SADRAZAMLARI :

1- Hacıkemaleddinoğlu Alaeddin Paşa : TÜRK.(1320-1331)Yaşamı I.Osman Bölümünde.
2- Mahmudoğlu Nizamüddin Ahmed Paşa : TÜRK. (1331-1345) Alaeddin Paşa gibi, Ahmed Paşa'da İlmiye sınıfından yükselmiştr.
                       3- Hacı Paşa : TÜRK.(1348-1349) Hakkında kayda değer bilgi bulunmamaktadır.
                       4- Sinanüddin Fakih Yusuf Paşa : TÜRK.(1349-1364) Mecdüddin İsa'nın torunu ve Muslihuddin Musa'nın oğludur. Yusuf Paşa'nın Ahi reislerinden olduğu kayıtlardan bilinmektedir.

(3) I nci MURAT (Hüdavendigar) : Dönemi 1359-1389

SADRAZAMLARI :

1- Sinanüddin Fakih Yusuf Paşa : TÜRK.(1349-1364)Yaşamı Orhan Gazi dönemindedir.
2- Çandarlı Kara Halil Hayreddin Paşa : TÜRK.(1364-1387) Hayrettin Paşa'nın soyu Ankara' nın Nallıhan İlçesi  Cendere Köyünde yerleşik Çandarlı Ailesinden gelir.Anadolu Ahilerindendir ve medrese tahsili yapmıştır. Sadrazamlığından önce yine en yüksek mevkilerden sayılan Kadılık ve Kazaskerlik görevlerinde bulunmuştur. Osmanlı'nın en uzun yıllar sadrazamlığını yapmış birisi olarak, ileridede yer alan birçok yenilikleri getirmiş, kuruluşlarını sağlamış değerli bir devlet adamıdır. Bunlardan: Osmanlı'nın İlk askeri teşkilatı sayılan Yaya ve Müsellim teşkilatını kurmak, savaşlarda esir düşen gençlerin ve çocukların  Anadolu köylüsünün yanında yerleştirilip, islam terbiyesi alıp Türkçe'yide öğrendikten sonra acemi ocağına alınarak yaya asker olmaları fikrinin sahibi olması ve sonraları Yeniçeri Ocağı adıyla anılan ve Osmanlı ordusunun belkemiği sayılan devşirme yaya askeri sınıfın gelişmesini sağlamak, Osmanlı da ilk Maliye Teşkilatının kurulmasına önayak olmak. Hayrettin Paşa ayrıca, Sadrazamların normal görevleri sayılan idari işler yanında askeri konularda da sorumlu olmalarının yolunu açmıştır.
Vardar Yenicesi Ordugahında bulunduğu sırada hastalanan Hayrettin Paşa, bu hastalığı nedeniyle ordugahdan alınarak Sezer'e getirilmiş ve 1387 yılında burada vefat etmiştir.

                      3- Çandarlı Ali Paşa : TÜRK.(1387-1406) Çandarlı ailesinden olan Ali Paşa, 22.Ocak.1387 tarihinde ölen babası Hayrettin Paşa'nın yerine Sadrazam olmuştur. Oda aynı babası gibi yenilikçi, başarılı bir devlet adamıydı. Padişah I.Murat'la birlikte Yıldırım Beyazıt ve Süleyman Çelebi'yede sadramzamlık yapmış, ölüm tarihi olan 1406 yılına kadar 19 sene 11 ay bu görevi sürdürmüştür.
I. Murat'ın Kosova Savaşında öldürülmesinden sonra Yıldırım Beyazıt'ı tahta çıkarmış, Beyazıt'tan sonraki taht mücadelesine girişen kardeşler arasında ise Süleyman Çelebi'yi koruma altına alarak onu Bursa, Gemlik ve Edirneye kaçırmış ve 1403 yılındada tahta geçmesine vesile olmuştur.
Ali Paşa teşkilatçı ve başarılı idari görevlerinden başka askeri alandada Bulgaristan'ın fethi esnasında başarılı bir kumandan olduğunu kanıtlamıştır.
Beyazıt zamanında şikayete maruz kalan ve rüşvet aldıkları söylenen kadılara belirli bir ücret tahsis edilerek rüşvetin önlenmesini kısmende olsa temin etmiş, Saraylarda ve vezir dairelerinde İçoğlanı adıyla anılan hizmetlilerin istihdam edilmeside ilk defa onun zamanında başlamıştır.
Çocuğu bulunmayan Ali Paşa'nın servetinin neredeyse hükümdarınkine yakın bulunduğu, çok cömert olduğu, birçok cami ve imaret yaptırdığı bilinmektedir.
Tarihçiler onun çok üstün vasıflarını sıralarken, dönemi içinde Yıldırım Beyazıt'ı içkiye alıştırdığı iddiasıyla kusurlu bulmaktadırlar. Mezarı babasınında içinde bulunduğu İznik'deki türbededir.

(4)Yıldırım Beyazid: Dönemi 1389-1403

SADRAZAMLARI :

1- Çandarlı Ali Paşa. (1387-1406) Yaşamı I.Murat dönemindedir.



(5) I nci Mehmet (Çelebi Mehmet) : Dönemi 1403-1421

SADRAZAMLARI :

1- Çandarlı Ali Paşa :(1387-1406) Hayatı I.Murat bölümündedir.
2- Osmancıklı İmamzade Halil Paşa : TÜRK.(1406-1413) Haydar Paşa'nın oğlu olan Halil Paşa Çorum'un Osmancık ilçesinde doğmuştur. Yıldırım Beyazit'in 1402 yılında Timur'a mağlup olmasının ardından meydana gelen saltanat kavgası (Fetret devrinde) Osmanlı'nın kardeşler nedeniyle dağılmaması için Çelebi Mehmet'e çok yardım ve hizmetlerde bulunmuş, bu sebeble önce Anadolu Beylerbeyliği yapmış sonrasındada, Çandarlı Ali Paşa'nın ölümüyle boşalan Sadrazamlığa getirilmiştir. 18.Aralık.1406 da başlayan sadrazamlık görevini 1413 yılına kadar devam ettirmiştir.
                      3- Amasya'lı Beyazit Paşa : TÜRK.(1413-1421) Amasya'lı Yahşi Bey'in oğlu olan Beyazit, kendisinden önceki iki sadrazam gibi Çelebi Mehmet'i desteklemiş ve korunması için her türlü çabayı göstermiştir, öyleki Yıldırım Beyazit'in yenilgisinden sonra Timur tarafından kuşatma altında bulunan Ankara' dan 15 yaşındaki genç Çelebi Mehmet'i Amasya'ya kaçırıp canını kurtaranda odur.
Çelebi Mehmet'in Bursa'ya kaçırıldıktan ve 1412 yılında Osmanlı Padişahı olarak ilan edilmesinden sonra, Beyazit önce Rumeli Beylerbeyliğine sonrada 1413 yılında sadrazamlığa getirilmiş ve ölüm tarihi olan 1421 yılına kadar bu iki görevi birden üstlenmiştir.
8 Yıllık sadrazamlığı döneminde bu büyük devlet adamı ve kumandanının idari görevleri yanında askeri başarılarınında oldukça fazla olduğu tarihçilerce yazılmıştır.
Bunlardan en önemli askeri başarısı ise oldukça yandaşı bulunan ve Rumeli deki Deliorman Bölgesinde hakimiyetini sürdüren Şeyh Bedrettin isyanıdır. Şeyh Bedrettin isyanının özeti şöyledir :
1402 Yılında Yıldırım Beyazit'in Ankara yenilgisini müteakip başlayan taht kavgasında, Osmanlı nın muhtelif bölgelerinde isyanlar başlamıştı ve bunların en önemliside Şeyh Bedrettin isyanıydı. Diğer isyancılar ise İzmir Karaburun'da Börklüce Mustafa, Manisa'da Börklüce'nin sağ kolu sayılan Torlak Kemal'dir.
Eflak Hükümdarı'nın desteğini alan Şeyh Bedrettin Rumeli'de Tuna'nın güneyine kadar ilerliyerek hakimiyet sahasını ve askeri gücünü yükseltirken, Ege bölgesinde de Börklüce ve Torlak kuvvetleri ise 5000 kişilik asi kuvvetleriyle önce İzmir Sancakbeyini sonrasındada Saruhan Sancakbeyini yenmeleri üzerine, isyanın çok tehlikeli bir durum yaratacağını gören Çelebi Mehmet, Sadrazan Beyazit Paşa'la birlikte veliahtı Şehzade Murat'ı Börklüce üzerine gönderdi.
Karaburun mevkiinde Beyazit kuvvetleri ile asiler arasında yapılan şiddetli çatışmanın ardından, isyancıların hemen hemen tamamı öldürüldü, esir alınanlar ise Börklüce' de dahil olmak üzere idam edildi ve arkasından Manisa bölgesinde bulunan Torlak Kemal ve emrindeki 3000 e yakın kuvvetleri tamamen imha edildi.
Anadolu'daki bu hezimeti duyan Şeyh Bedrettin kuvvetlerinin yarısından fazlası korkuya kapılarak yöreyi terkedince, Rumeli'ye geçen Beyazit Paşa, Deliorman mevkiinde yanındaki küçük bir asi kuvvetiyle gizlenen Şeyh Bedrettin i ve asileri kolaylıkla yakaladı.
Bu arada Çelebi Mehmet'de Rumeli'de hükümranlığını ilan eden Şehzade Mustafa olayı için Rumeli'ye geçmiş ve Serez'deki karargahında bulunuyordu.
Beyazit Paşa yakaladığı Şeyh Bedrettin'i öldürmeden Serez'e göndererek Padişah Çelebi'ye teslim ettirdi. Mehmet Çelebi, bölgedeki Heratlı Mevlana Haydar başkanlığındaki mahkemeye sevkettiği Şeyh Bedrettin'i yargılatarak Serez merkezindeki çarşı meydanında 1420 tarihinde idam ettirdi.
Böylece Beyazit Paşa tarafından Anadolu ve Rumeli isyanları tamamen bastırılmış oldu.
Mehmet Çelebi'nin 1421 yılında ölümünün ardından tahta geçen Sultan II.Murat zamanında da sadrazamlıkta kalan Beyazit, yeni padişahın emri üzerine aynı tarihte Rumeli'de tekrar baş kaldıran Sehzade Mustafa üzerine beylerbeyi olarak gönderilir ve başkaldırının bastırılması istenir.
Rumeliye geçen Beyazit ile Şehzade Mustafa Keşan'ın yakınlarında Sazlıdere mevkiinde karşılaşırlar ve savaş başlar, ancak savaş esnasında Beyazit kuvvetlerinin büyük bir bölümü Şehzade Mustafa tarafına geçince yenilgiyi kabul eden Beyazit teslim olur. Bu teslimiyet onun sonu olur ve İzmiroğlu Cüneyt Bey'inde aşırı isteği ile Şehzade Mustafa tarafından boynu vurdurularak 1421 de öldürülür. Mezarı Sazlıdere'dedir.

(6)Sultan II nci Murat : Dönemi 1421-1451

SADRAZAMLARI :

1- Amasya'lı Beyazit Paşa: (1413-1421) Hayatı Çelebi Mehmet bölümündedir.
2- Çandarlı İbrahim Paşa: (1421-1429) TÜRK. Çandarlılar ailesine mensup bir Osmanlı Devlet adamıdır.
                       3- Osmancık'lı (Amasya'lı)Koca Mehmed Nizamüddin Paşa: 1429-1438 TÜRK.
Çorum Osmancık'lı İmamzade Halil Paşa'nın oğlu olan Nizamüddin Paşa, aynı ilçede doğmuştur. Çelebi Mehmet'in Amasya'da olduğu zamanlarda Anadolu Beylerbeyi olmuş ve bu görevindeki üstün başarılarından dolayı II.Murat tahta geçer geçmez onu sadrazam olarak sarayına almıştır.9 Yıl lık bu görevinden azledilince tekrar osmancık'a dönüp yerleşmiş ve 1439 yılında vefat etmiştir.Mezarı kendi adıyla anılan İmaret Camisinin bahçesindedir.
                      4- Çandarlı Halil Paşa : (1439-1453) TÜRK. Çandarlı ailesine mensup Osmanlı Devlet adamı görevdeyken, iki defa ülke yönetiminden çekilerek Manisa'ya giden Padişahın yerine ülkeyi idare etmiş ancak dış tehlikeleri görerek, padişahın yine iki defa tahtın başına geçmesine önayak olmuştur.
II.Murat'ın ölümünden sonra iki yıla yakın zamandır Fatih Sultan Mehmet'in emrinde çalışmış isede, İstanbul'un fethinin hemen ardından 1.Haziran.1453 tarihinde Fatih tarafından idam ettirilmiştir. 

Osmanlı Yükseliş Dönemi Sadrazamları

Kaynak : wikipedia.org/





Share
Bizi Takip Edin

Hiç yorum yok :

Yorum Gönder



BUNLARDA DİKKATİNİZİ ÇEKEBİLİR











TARİHTE BUGÜN-Hürriyet Kafe


Tarihte Bugün v.8.0
************************************

FOREX
Green Card çekilişine katılarak siz de ABD de yaşama ve çalışma imkanına kavuşabilirsiniz! ABD......
ADİL IŞIK